Skip over navigation | Sla menu over
21 mrt 2018

Famille noire-beeld voor het Scheepvaartmuseum Amsterdam

Famille noire-beeld voor het Scheepvaartmuseum Amsterdam

Waarom de Vereniging Rembrandt deze aankoop steunt

 

De nieuwe aanwinst van het Scheepvaartmuseum Amsterdam is een weerslag van hoe men zich een inwoner uit een ver land voorstelde, gemaakt in een ander ver land. In de vroege 18de eeuw moet dit kostbare en exotische object een enorme zeggingskracht hebben gehad, die overigens meer met gevoel voor sensatie te maken had dan met waarheidsvinding.

Het 42 cm hoge beeld, omstreeks 1700-1720 gemaakt in China in de toen recent ontwikkelde techniek van het famille noire, is in artistiek en technisch opzicht van hoog niveau. Voorwerpen in deze gecompliceerde techniek – waarbij porselein wordt versierd met verschillende kleuren email – zijn zeldzaam. Geen van de Nederlandse musea die keramiek verzamelen, heeft een dergelijk exuberant en relatief groot Chinees porseleinen beeld in deze techniek uit de vroege 18de eeuw. Dat maakt deze aankoop een waardevolle aanvulling op de Aziatische exportkeramiek in Nederlands museaal bezit.

Het beeld is gemaakt op bestelling van een onbekende Europese opdrachtgever en is direct verbonden met onze maritieme geschiedenis en onze handelscontacten in andere werelddelen. Bovendien is het illustratief voor de belangrijke rol die Nederland in de beeldvorming speelde door de productie van geïllustreerde boeken over verre landen, want de Chinese modelleur heeft zich vrijwel zeker gebaseerd op een Nederlandse prent. Het geeft ons een inkijk in de verwondering en bewondering waarop drie eeuwen geleden in Europa naar de wereld daarbuiten werd gekeken.

Het is duidelijk dat dit beeld in het Scheepvaartmuseum openingen biedt voor discussie. Hoe zien wij mensen die we als ‘de ander’ aanduiden? Waarom doen we dat en vooral: waarop zijn die gedachten dan eigenlijk gebaseerd?

 

Lees hier een gesprek over de aankoop met Vera Carasso, directeur Museale Zaken bij Het Scheepvaartmuseum in NRC.