Skip over navigation | Sla menu over

Waarom gesteund?

8 mei 2014: Het Bonnefantenmuseum Maastricht verwerft een installatie van Mark Manders

 

Waarom gesteund door de Vereniging Rembrandt: Het Bonnefantenmuseum te Maastricht vroeg steun voor de aankoop van een groot werk van de Nederlandse kunstenaar Mark Manders (1968). Het gaat om Mind Study (2010-2011) dat oorspronkelijk is geconcipieerd in 1992 en waaraan de kunstenaar nog tot in 2011 heeft gewerkt. Het werk maakte deel uit van de Nederlandse vertegenwoordiging op de Biënnale van Venetië van 2012. Manders schiep in de afgelopen 25 jaar een hoogst persoonlijk en origineel oeuvre, dat hij zelf de overkoepelende titel Zelfportret als gebouw meegeeft. Zijn beelden zijn verstild, maar hebben ook de spanning van gestolde beweging in zich. Hij is een moderne beeldhouwer, die traditionele materialen en technieken effectief weet te combineren met de mogelijkheden van de installatiekunst. Manders is een van Nederlands meest internationaal bekende kunstenaars, vertegenwoordigd in de collecties van de grote musea voor moderne kunst. In Nederland is zijn werk o.a. vertegenwoordigd in de collecties van het Van Abbemuseum, het Stedelijk Museum Amsterdam en het Noordbrabants Museum. Het bestuur van de Vereniging Rembrandt beschouwt Mind study (2010-2011) als een representatief en belangrijk werk van Manders, dat een goede aanvulling is op wat al van hem in de Collectie Nederland aanwezig is en dat goed past binnen de Maastrichtse collectie van het Bonnefantenmuseum.

Samenstelling: Paula van den Bosch, conservator hedendaagse kunst Bonnefantenmuseum

Mark Manders (1968)

2010-2011

Mind study (2010-2011)

Hout, staal, geschilderd epoxy, geschilderd aardewerk en geschilderd doek 170 x 240 x 500 cm

Collectie Bonnefantenmuseum, aangekocht met steun van de Vereniging Rembrandt in 2014.

Mark Manders ontwerpt gesloten systemen waarin architectuur, mens en dier met elkaar verstrikt zijn. Melancholie voert de boventoon. Er is bij Manders sprake van een raadselachtige beeldtaal die zijn oorsprong vindt in de individuele obsessies van de maker. Maar Manders werkt ook volgens klassiek sculpturale wetten. Zwaartekracht en trekkracht- en drukspanning voorzien de raadselachtige, enigszins religieus georiënteerde installatie Mind Study (2010-2011) van een interne logica die de kijker het werk binnentrekt. Een mooie vondst is het ontbreken van tafelpoten waardoor het werk lijkt te zweven. En die de stoelen transformeert tot antropomorfe dragers. Manders zet het publiek graag op het verkeerde been. In dit veelgeprezen werk ‘imiteert’ Manders natte – dus zware - ongebakken klei, die letterlijk tegenwicht biedt aan de hangende mensfiguur: in werkelijkheid is het veel lichtere epoxy toegepast.

Mind study (2010-2011)

Richard Serra (1939)

1990 en 1985

The Hours of the Day en Top Cut / Double Tilt

The Hours of the Day, 1990
Diverse afmetingen
Gewalst staal, 12 delen

Top Cut / Double Tilt, 1985
Olieverfkrijt op linnen
Twee delen

In het oeuvre van de gerenommeerde minimal kunstenaar Richard Serra, een kunstenaar uit de basiscollectie van het Bonnefantenmuseum, speelt zwaartekracht een constituerende rol. Puur hun gewicht geeft de staalplaten van The hours of the Day (1990) in de binnentuin van het museum de vereiste stabiliteit. De tweedelige tekening op schilderslinnen Top Cut / Double Tilt bestaat op het eerste gezicht uit twee volledig zwarte rechthoeken die direct op de muur zijn geniet. Ze zijn zeer fysiek aanwezig: geven een gevoel van gewicht omdat de onderzijde van de meer dan manshoge zwartgemaakte doeken op de vloer rusten. Richard Serra is, in tegenstelling tot zijn veel jongere collega-kunstenaar Mark Manders, niet geïnteresseerd in een herkenbare iconografie of psychologie. Terwijl Manders al zijn werk in zijn virtuele ‘Zelfportret als Gebouw’-domein plaatst, werkt Serra met de reële ruimte. Wat beide kunstenaars gemeen hebben is hun interesse in de werking van zwaartekracht in een ruimtelijke situatie en hoe deze de kijker beïnvloedt.

The Hours of the Day en Top Cut / Double Tilt

Mai-Thu Perret (1976)

2005

Apocalypse Ballet (Neon Belt)

Neon ringen, beschilderd papier-maché, stalen figuur, stalen sokkel, transformator en kabel, 170 x 110 x 90 cm

Collectie Bonnefantenmuseum, Maastricht

Niet alleen Mark Manders ‘spint’ een eigen verhaal om zijn werken als het ware als een verdedigingswal tegen het zogeheten ‘kunstdiscours’ dat werken die in een bepaald tijdsgewricht worden gemaakt vanuit een dominante opvatting interpreteert. Sinds 1999 werkt de jonge Zwitserse kunstenaar Mai-Thu Perret aan een fictief verhaal getiteld The Crystal Frontier. Dit verhaal betreft een vrouwelijk collectief dat een teruggetrokken leven leidt in een commune in de woestijn van New Mexico. Perret ontwikkelt daaromheen teksten en objecten.  Eén van Perrets ambitieuze projecten binnen het Crystal Frontier-verhaal is Apocalypse Ballet (2005), onderdeel van een serie van papier-maché vervaardigde mannequins, gekleed in tunica’s, die met witte neon hoepels gymnastische poses aannemen. Perrets fictieve verhalen en elegante objecten vermijden, evenals die van Manders, doelbewust strikte interpretaties.

Apocalypse Ballet (Neon Belt)

Mark Manders (1968)

2011

Shadow Study

Beschilderd porselein, beschilderd epoxy, metaal

Collectie Centraal Museum, Utrecht

Vanuit zijn overkoepelend thema ‘Zelfportret als gebouw’ ontstaan veel werken die (delen van) het menselijk lichaam verbinden met architectuur, meubels of anderszins objecten die men thuis aantreft. Een van Manders bijzondere combinaties is die tussen menselijk dijbeenbot (van epoxy) en een koffiekopje. In een poging een mentale verbinding te leggen tussen bot en porselein, beschrijft Manders het ‘evolutionaire’ proces waarbij twee samengevouwen handen die water uit de rivier nemen eeuwen later resulteren in een kop met een oor – een evolutionair eindresultaat aldus de kunstenaar.

Shadow Study

Mark Manders (1968)

1990

Short Sad Thoughts

Koper, spijkers, elk 22 x 3 cm

Collectie Van Abbemuseum, Eindhoven

Een sleutelwerk in het oeuvre van Mark Manders, en een relevant werk in het licht van Mind Study (2010-2011) is Short Sad Thoughts (1990) een tweedelig wandobject. Dit werk bestaat uit twee lengtes messing draad die enorm onder invloed lijken te staan van de zwaartekracht. In werkelijkheid kostte het de kunstenaar veel moeite een draad te buigen, een actie die hij vervolgens op precies dezelfde manier nogmaals herhaalde. De associatieve titel creëert zoals gewoonlijk bij Manders een verbinding tussen materie, ruimte, natuurwetten en het moeilijk doordringbare mentale – tussen de oren – domein. In dit werk poogde Manders voor het eerst in zijn overkoepelend werk getiteld: Zelfportret als gebouw het verstrijken van tijd zichtbaar en voelbaar te maken.

Short Sad Thoughts

Creditline

De aankoop van Mind Study (2010-2011) werd mede mogelijk gemaakt door:

De Vereniging Rembrandt

Het Mondriaan Fonds

Creditline
← Ga terug