Open fonds

Leyster Fonds voor vrouwen in de kunst (2026)

Het Leyster Fonds in oprichting heeft tot doel de zichtbaarheid van vrouwelijke kunstenaars, geportretteerden, opdrachtgevers, verzamelaars, handelaars en schenkers in de collecties van de Nederlandse publieke kunstmusea blijvend te vergroten.

Vraag een willekeurige voorbijganger een kunstenaar te noemen en Van Gogh, Rembrandt, Hals, Rubens en Picasso vliegen je om de oren. Op ‘Ken je ook een vrouwelijke kunstenaar?’ moeten veel mensen het antwoord schuldig blijven. Vrouwen spelen als maker en geportretteerde een marginale rol in de academische kunstgeschiedenis. Om over vrouwelijke opdrachtgevers en verzamelaars maar niet te spreken.

Pas de laatste decennia zijn musea in Nederland actief begonnen aan een inhaalslag voor de vrouw in de kunstwereld: via tentoonstellingen, maar steeds vaker in de vorm van onderzoek, aankoop en restauratie ten behoeve van de vaste collectie. De Vereniging Rembrandt draagt graag bij aan deze ontwikkeling vanuit haar nieuwe Leyster Fonds voor vrouwen in de kunst.

Zichtbaarheid

Het Leyster Fonds in oprichting heeft tot doel blijvend de zichtbaarheid te vergroten van vrouwelijke kunstenaars, geportretteerden, opdrachtgevers, verzamelaars, handelaars en schenkers in de kunstcollecties van Nederlandse musea.
Daartoe steunt het fonds aankopen, onderzoek en restauraties van kunstwerken die zijn gemaakt, besteld, verzameld, verhandeld of geschonken door vrouwen of die de vrouw centraal stellen – in de ruimste zin van het woord.

'Kunst door vrouwen is structureel te weinig aangekocht, onderzocht en getoond.'

Dorien ter Haar, voorzitter oprichtingscomité Leyster Fonds

Wie was Judith Leyster?

De Haarlemse Judith Leyster (1609-1660) krijgt als eerste vrouw in de 17de-eeuwse Republiek erkenning als ‘meesterschilder’ bij het Sint-Lucasgilde. Daardoor kan ze net als mannelijke vakgenoten een eigen atelier opzetten, leerlingen opleiden en schilderijen verkopen. Dit weten we overigens pas sinds 1892: toen schreef kunsthistoricus Cornelis Hofstede de Groot enkele schilderijen aan Leyster toe, die altijd waren aangezien voor werk van haar leermeester Frans Hals.

Open fonds

Het Leyster Fonds voor vrouwen in de kunst is een open fonds. Iedereen die een schenking doet vanaf 1.250 euro kan aansluiten. Wie een schenking vanaf 5.000 euro doet, wordt Bijzonder lid en ontvangt bij gelegenheid extra uitnodigingen voor ontvangsten.

De Vereniging nodigt schenkers uit zich voor langere tijd aan het Leyster Fonds te verbinden. Met een periodieke schenkingsovereenkomst van vijf jaar is de gift – in de meeste gevallen – volledig aftrekbaar van de inkomstenbelasting (schenken met fiscale voordelen).

Daarnaast staat het fonds open voor eenmalige giften en legaten. Ook een eigen Fonds op Naam is aan het Leyster Fonds te verbinden, met een schenking vanaf € 75.000 (ineens of verdeeld over vijf jaar).

Alle schenkers aan het Leyster Fonds ontvangen het verenigingslidmaatschap in het jaar van hun schenking en eenmaal jaarlijks de uitnodiging voor onze speciale ontvangst rondom ‘vrouwen in de kunst’.

‘Het is heel boeiend wat er op dit gebied al in de grote musea gebeurt en wat dat betekent voor de zichtbaarheid van vrouwen in de presentatie. Maar ik vind het belangrijk om ook regionale musea te stimuleren om onderzoek te doen met de bronnen die daar zijn.’

Nelleke Metselaar, medeoprichter Leyster Fonds

Welkom!

De eerste begunstigers hebben zich inmiddels gemeld. Op 6 juni 2026 vindt de oprichtingsbijeenkomst van het Leyster Fonds plaats in Singer Laren. Iedereen die wil bijdragen aan de doelstelling van het nieuwe fonds is hier van harte welkom. Neem daarvoor contact op met Merel Deinema (zie hieronder).

Contact

Behoefte aan meer informatie of de oprichtingsbijeenkomst bijwonen?
Neem dan contact op met Merel Deinema, fondsenwerver major donors bij Vereniging Rembrandt: