Het Nieuwe Instituut verwerft unieke maquette Van Doesburg

Amusementscomplex

Theo van Doesburg (1883-1931) wilde als oprichter en aanjager van De Stijl een ideale samenleving creëren. Met abstractie, heldere kleuren en geometrische vormen sloot hij zich aan bij de internationale avant-garde van zijn tijd. Van 1926 tot 1928 bracht hij zijn ideeën in de praktijk in l’Aubette, een achttiende-eeuws kazernegebouw dat tot amusementscomplex werd getransformeerd. Zijn uiteindelijke ontwerp voor de Ciné-dancing doorbrak tradities door architectuur, kleur en vorm als eenheid te benaderen en daarmee de bezoeker midden in een kunstwerk te plaatsen. Niet voor niets staat het gebouw bekend als de ‘Sixtijnse kapel van de abstracte kunst’.

Schilderkunst én architectuur

De Interieurmaquette toont een cruciaal facet van het ontwerpproces van de Ciné-dancing: het samensmelten van architectuur en schilderkunst. Op het eerste gezicht lijkt het werk een platte tekening, maar wanneer de wanden worden opengeklapt verschijnt er juist een driedimensionaal schaalmodel. Een diagonaal lijnenspel van kleurvlakken en zwart-witte blokken belichaamt een volstrekt nieuw idee over hoe een ruimte ingericht kan worden. Van Doesburg dacht ook aan de praktijk: elk vlak is genummerd, waardoor de schilders konden zien welke verf waar moest worden aangebracht.

Het Nieuwe Instituut

Op de bovenstaande foto staat Van Doesburg in zijn atelier, medeontwerper Hans Arp zit aan het bureau. Rechts tegen de muur staat de Interieurmaquette. Zouden de twee kunstenaars het ontwerp besproken hebben voordat de foto werd genomen? Wat vaststaat is dat de maquette heeft bijgedragen aan het denkproces, aangezien latere ontwerpen voor de Ciné-dancing er anders uitzien. Daarmee is de maquette op zijn plek bij Het Nieuwe Instituut, de beheerder van een grote hoeveelheid architectuurontwerpen van Van Doesburg. Met deze nieuwe aanwinst kan de ontwikkeling van zijn gedachtegoed nog beter worden tentoongesteld.

Met dank aan

Deze aankoop is tot stand gekomen met steun van de Vereniging Rembrandt (mede dankzij haar Dura Kunstfonds en haar A. Quist-Rütter Fonds), het Mondriaan Fonds en Galerie Gmurzynska.

Meer weten? Klik hier.