Tinne banner
Kunst 15 februari 2024

UBL verwerft foto's van pionier Alexine Tinne

Alexine Tinne nam al foto’s toen bijna niemand dat nog deed. Ook reisde zij als een van de eerste West-Europese vrouwen naar het hart van Afrika. Dat er van deze bijzondere reis geen foto’s bekend waren, werd als een groot gemis ervaren. Onlangs doken die foto's op. Met steun van de Vereniging Rembrandt zijn ze nu aangekocht door de Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL).

Avonturier

De Haagse Alexine Tinne (1835-69) was avontuurlijk aangelegd. In een tijd waarin expedities meestal waren voorbehouden aan mannen, reisde zij met haar moeder naar centraal Afrika. Daar deed Tinne iets dat haar nog uitzonderlijker maakt: ze nam foto’s, terwijl in die omstandigheden bijna niemand dat nog kon. Bovendien waren er maar weinig vrouwen die zich met fotografie bezighielden, omdat zij destijds moeilijker toegang hadden tot de benodigde kennis van optiek en chemie.

Noord-Afrika

Tinne maakte meerdere reizen in Noord-Afrika. De grootste en meest beroemde is de expeditie stroomopwaarts langs de Nijl, op zoek naar de bron van de rivier. Vanuit Caïro vertrok Tinne met haar moeder en een groot aantal bedienden en dragers in diverse schepen. Na ruim 3.600 kilometer reizen bereikten zij in 1862 het dorp Gondokoro in het huidige Zuid-Soedan. Daar sloegen zij hun kamp op, en nam Alexine de foto’s die nu door de UBL zijn verworven.

Foto via Erik 8

Alexine Tinne, Rustende figuur onder een boom bij hutten van het dorp Gondokoro, 1862 | albuminedruk, 18,7 x 22,8 cm | Universitaire Bibliotheken Leiden | gesteunde aankoop uit 2023

Benieuwd naar alle foto's? Klik hier.

Interesse in de mens

Deze foto’s behoren tot de vroegste die in het binnenland van Afrika zijn genomen. Ze tonen beelden van een kleine woongemeenschap en haar inwoners, op een ongedwongen manier, die sterk verschilt van latere foto’s die voor toerisme en antropologische wetenschap werden gebruikt. De foto’s van Tinne getuigen van een grote interesse in hoe mensen in deze regio leefden.

Foto via Erik 10

Alexine Tinne, Twee mannen in het dorp Gondokoro, in het huidige Zuid-Soedan, 1862 | albuminedruk, 20,2 x 14,5 cm | Universitaire Bibliotheken Leiden | gesteunde aanwinst uit 2023

Benieuwd naar alle foto's? Bekijk ze hier.

Extra bijzonder

De aanwinst is van grote waarde voor de UBL, waar de oudste fotohistorische collectie in Nederland is gehuisvest. De UBL streeft naar een zo compleet mogelijk beeld van de Nederlandse fotografiegeschiedenis. Als een van de belangrijkste Nederlandse fotopioniers mocht Tinne hierin absoluut niet ontbreken. Dat het ook nog gaat om een recent ontdekte serie, genomen tijdens een reis waarvan lange tijd geen foto’s bekend waren, maakt de aanwinst extra bijzonder.

Met dank aan

Aangekocht met steun van de Vereniging Rembrandt (mede dankzij haar Themafonds Fotografie en Video en haar VriendenLoterij Aankoopfonds), het Mondriaan Fonds, het Hendrik Muller Fonds en de Vrienden van UB Leiden.